หน้าแรก › เส้นทางเดินทัพ › ศึกลาดหญ้า ทัพหลวงพม่าทางด่านพระเจดีย์สามองค์ › สามสบ

สามสบ สังขละบุรี ที่ตั้งทัพพม่าในสองศึก และเมืองบาดาลใต้เขื่อน

สามสบ หรือสามประสบ คือจุดที่ลำน้ำสามสายไหลมารวมกันเป็นแม่น้ำแควน้อย ที่ตัวอำเภอสังขละบุรีในปัจจุบัน ในสงครามเก้าทัพเป็นที่ตั้งทัพที่ 7 ของราชบุตรพระเจ้าปดุง และในสงครามท่าดินแดงปีถัดมาเป็นค่ายพม่าที่ทัพไทยเข้าตีพร้อมกับค่ายท่าดินแดง

ซากโบสถ์เก่าก่ออิฐโผล่พ้นน้ำในอ่างเก็บน้ำเขื่อนวชิราลงกรณ
โบสถ์วัดวังก์วิเวการามเดิม หรือเมืองบาดาล ที่สามประสบ สังขละบุรี · ภาพ: Z3144228 · CC BY-SA 4.0 ผ่าน Wikimedia Commons

ศึกลาดหญ้า ทัพหลวงพม่าทางด่านพระเจดีย์สามองค์

จุดที่ 3 จาก 7

ทัพที่ 7 ของตะแคงจักกุ ราชบุตรพระเจ้าปดุง 11,000 คน ตั้งที่สามสบ เป็นทัพหนุนชั้นที่สอง คอยส่งเสบียงต่อจากทัพหลวงลงไปให้ทัพข้างหน้า

ดูทั้งเส้นทางบนแผนที่ →

สงครามท่าดินแดง ไทยยกไปตีถึงชายแดน

ราว 21–23 กุมภาพันธ์ 2330จุดที่ 5 จาก 6

ค่ายสามสบอยู่เหนือท่าดินแดงขึ้นไป เป็นค่ายที่ทัพหน้าของวังหน้ารับหน้าที่เข้าตี

ปะทะทัพพม่า
กับใคร
ทัพหน้าของพม่าอีกส่วนหนึ่ง
ที่ไหน
ค่ายสามสบ ที่ลำน้ำสามสายมารวมกัน
อย่างไร
ทัพหน้าของวังหน้าภายใต้พระยากลาโหมราชเสนา พระยาจ่าแสนยากร และเจ้าพระยารัตนาพิพิธ ตั้งค่ายล้อมแล้วเข้าตีพร้อมกับทางท่าดินแดง
ผล
ค่ายแตกในคราวเดียวกัน ทัพไทยไล่ตามขึ้นไปทางด่าน

ดูทั้งเส้นทางบนแผนที่ →

สองศึกที่สามสบ

ปลายปี 2328 ถึงต้นปี 2329 ทัพที่ 7 ของตะแคงจักกุ 11,000 คนตั้งอยู่ที่นี่ เป็นทัพหนุนชั้นที่สองของทัพหลวง เมื่อทัพหน้าแตกที่ลาดหญ้าในเดือนกุมภาพันธ์ 2329 ทัพที่ท่าดินแดงแจ้งข่าวมาถึงสามสบ แล้วพระเจ้าปดุงจึงมีรับสั่งให้ถอยทั้งหมดกลับเมาะตะมะ

อีกหนึ่งปีต่อมา พม่ากลับมาตั้งค่ายที่สามสบและท่าดินแดงอีกครั้ง พร้อมยุ้งฉางเสบียงเป็นระยะ คราวนี้ทัพไทยไม่รอให้ข้าศึกลงมาถึงที่ราบ แต่ยกขึ้นมาตีถึงค่าย รบกันสามวันค่ายพม่าก็แตกทั้งสองแห่ง

ที่นี่วันนี้

เมืองสังขละบุรีเดิมและวัดวังก์วิเวการามหลังเก่าจมอยู่ใต้อ่างเก็บน้ำเขื่อนวชิราลงกรณตั้งแต่ราว พ.ศ. 2527 ช่วงน้ำลดจะเห็นโบสถ์เก่าโผล่พ้นน้ำ เรียกกันว่าเมืองบาดาล นั่งเรือจากท่าใกล้สะพานมอญไปชมได้ สะพานมอญเป็นสะพานไม้ยาวข้ามแม่น้ำซองกาเลีย คนนิยมไปใส่บาตรตอนเช้า

ตำแหน่งบนแผนที่: พิกัดย่านสามประสบ จุดที่แม่น้ำซองกาเลีย บีคลี่ และรันตีไหลมารวมกัน ค่ายเดิมอยู่ใต้ผิวน้ำของอ่างเก็บน้ำ

สะพานไม้ยาวข้ามแม่น้ำซองกาเลีย มีเรือนแพอยู่ริมฝั่ง
สะพานมอญ (สะพานอุตตมานุสรณ์) สังขละบุรี · ภาพ: Espen Skibbuvollen · CC BY 3.0 ผ่าน Wikimedia Commons

ที่เที่ยวและที่กินใกล้สามสบ

นำทางด้วย Google Maps ↗กลับไปแผนที่เส้นทาง

ปรับปรุงล่าสุด 14 พฤศจิกายน 2569